Welzijn op de luchthaven en in de luchtvaartsector

  • 17/05/2024

Op 1 februari 2024 doctoreerde Lien Valcke met haar proefschrift ‘‘Happiness in the Sky?’: (Atypische) tewerkstelling en welzijn in de luchtvaartsector, bij Europese piloten en cabinepersoneel, en de relatie met veiligheid(-sgedrag)’.

Over het doctoraat

Veiligheid vormt de kern van de luchtvaart, maar is niet zonder problemen. Hoewel de meeste aandacht uitgaat naar het technische aspect, zijn ongevallen voor 80 % te wijten aan menselijke fouten. Atypische werkgelegenheid en een dehumaniserende managementcultuur zijn een realiteit voor een deel van het cockpit- en cabinepersoneel in de Europese luchtvaart, maar worden door de luchtvaartmaatschappijen over het algemeen ontkend. Daarnaast is er een ‘race to the bottom’ van ticketprijzen. De vraag is bovendien of deze trend de arbeidsvoorwaarden in de Europese luchtvaartsector heeft beïnvloed en of het personeel nog steeds adequaat kan functioneren in een veiligheidscontext.

Over een periode van 10 jaar werden gegevens verzameld om een beeld te krijgen van geluk in de lucht (met aandacht voor mentale en fysieke gezondheid, baanonzekerheid, sociale dialoog en humaniserende/dehumaniserende managementstijlen) en de relatie daarvan met veiligheidsgedrag. De resultaten laten zien dat veiligheid samenhangt met een complexe combinatie van factoren, maar dat managementfactoren die resulteren in een gunstigere werkgelegenheidssituatie de meest gunstige omgeving lijken te creëren, die tegelijkertijd bevorderlijk is voor de veiligheid in de luchtvaart. Op het einde van het proefschrift worden suggesties geformuleerd voor management en beleid.

Belgisch voorzitterschap: luchtvaartconferentie

Op 9 april 2024 organiseerde het Belgisch voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie (EU) een conferentie met als titel “Europe's Flight Plan to a Sustainable Future”. Er waren toespraken en panels van meerdere hooggeplaatste gasten, zoals de secretaris-generaal van de Internationale Burgerluchtvaartorganisatie (ICAO).

De thema’s van de panelgesprekken waren:

  • Zorgen voor een gelijk speelveld met niet-Europese spelers
  • Het milieuvriendelijkste luchtruim ter wereld realiseren met maatregelen voor luchtverkeersbeheer
  • Handhaving en bevordering van hoge sociale normen voor vliegtuigbemanning
  • Toekomstige EU-wetgeving voor een duurzame luchtvaart

De spreker van de Internationale Arbeidsorganisatie (IAO) verwees onder andere naar de conclusies van een technische meeting van 24 april 2023 over de bevordering van fatsoenlijk werk om vorm te geven aan een groen, duurzaam en inclusief economisch herstel voor de burgerluchtvaartsector.

Luchtvaart op de Prenne

Op de Prenne van 18 juni 2024 in Kortrijk Xpo kan je volgende sessie volgen: Veilig gedrag 3 | Keynote: wat kan je leren uit een vliegtuigcrash

Rik Moons vertelt hoe hij met zijn sportvliegtuig in turbelentie terecht kwam, met een onvermijdbare crash tot gevolg. Dankzij checklists raakte hij niet in paniek. Deze ervaring deed hem nadenken over fouten en risico's op het werk en hoe deze vermeden kunnen worden. Hoe reageren medewerkers op het onverwachte? Hoe reageer je als manager in een onvoorziene situatie? Is er een plan B? 

En op de Prenne 72 van 21 november 2024 in Ter Elst te Edegem zal Lien Valcke tevens een sessie verzorgen over dit topic. Hou de inschrijvingen voor deze Prenne dus in het oog en sluit zeker aan bij deze boeiende sessie.
 

Meer informatie

Bron: FOD WASO