De belangrijkste wijziging is dat niet alleen externe diensten voor technische controles (EDTC's), maar onder strikte voorwaarden ook interne keuringsdiensten van ondernemingen bepaalde periodieke controles van stoomtoestellen mogen uitvoeren. De Hoge Raad koppelt hieraan wel een aantal voorwaarden om het bestaande veiligheidsniveau te behouden.
Wat verandert er?
Het ontwerp van koninklijk besluit verruimt de mogelijkheden om als 'gevolmachtigd organisme' of 'erkend organisme' op te treden. Naast de bestaande erkende instanties kunnen voortaan ook bepaalde keuringsdiensten van gebruikers deze rol opnemen.
Het gaat om interne keuringsdiensten die:
- Erkend zijn om conformiteitsbeoordelingen uit te voeren volgens het KB van 11 juli 2016 betreffende het op de markt brengen van drukapparatuur.
- Beschikken over een accreditatie volgens NBN EN ISO/IEC 17020, type non A.
- Een accreditatiescope hebben die de betrokken controles van stoomtoestellen, stoomvaten, warmtewisselaars en veiligheidskleppen omvat.
- Deel uitmaken van een onderneming die minstens één stoomgenerator van groep 3 exploiteert.
Deze diensten kunnen daardoor bepaalde controles uitvoeren die vandaag hoofdzakelijk aan erkende EDTC's zijn voorbehouden.
Welke voorwaarden stelt de HRPBW?
De Hoge Raad ondersteunt de voorgestelde wijziging, maar vraagt bijkomende garanties.
- Beperking tot de eigen onderneming: Interne keuringsdiensten mogen uitsluitend periodieke controles uitvoeren binnen de onderneming waarin ze gevestigd zijn. Controles bij derden zijn uitgesloten.
- Objectiviteit en onpartijdigheid: Omdat de interne keuringsdienst deel uitmaakt van de onderneming die ze controleert, moet extra aandacht gaan naar onafhankelijkheid, objectiviteit en onpartijdigheid. De Hoge Raad vraagt dat hiervoor duidelijke wettelijke waarborgen worden opgenomen.
- Transparantie tegenover het CPBW: Wanneer een onderneming gebruikmaakt van deze regeling, moet ze het Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk (CPBW) hierover informeren. Ook de keuringsresultaten, eventuele vastgestelde tekortkomingen en de genomen corrigerende maatregelen moeten aan het CPBW worden voorgelegd en besproken.
- Samenwerking met EDTC's: De Hoge Raad pleit voor een betere samenwerking en informatie-uitwisseling tussen interne keuringsdiensten en EDTC's. Beide moeten elkaar informeren over geplande en uitgevoerde keuringen. Daarnaast stelt de Hoge Raad een gezamenlijk platform voor om kennis en goede praktijken uit te wisselen.
Geen algemene versoepeling van de keuringsregels
De Hoge Raad benadrukt dat deze wijziging een uitzonderlijke regeling betreft die uitsluitend betrekking heeft op stoomtoestellen. Ze mag niet worden beschouwd als een precedent voor andere wettelijk geregelde technische controles of als een algemene versoepeling van de keuringsverplichtingen voor arbeidsmiddelen. De centrale rol van de erkende EDTC's blijft behouden.
Onderzoek naar een ruimer kader voor drukapparatuur
Tot slot wijst de Hoge Raad erop dat ook andere categorieën van drukapparatuur belangrijke risico's kunnen inhouden. Omdat er momenteel geen algemeen wettelijk kader bestaat voor de inspectie van alle drukapparatuur, vraagt de Hoge Raad aan de administratie om te onderzoeken of een ruimer reglementair kader wenselijk is.
Wat betekent dit voor de preventieadviseur?
Voor preventieadviseurs is vooral de mogelijke uitbreiding van de keuringsbevoegdheden relevant.
Wanneer een onderneming gebruik wil maken van haar interne keuringsdienst voor periodieke controles van stoomtoestellen, zijn er enkele aandachtspunten:
- Controleer of de interne keuringsdienst aan alle erkennings- en accreditatievoorwaarden voldoet.
- Bewaak de objectiviteit en onpartijdigheid van de uitgevoerde controles.
- Zorg ervoor dat het CPBW geïnformeerd wordt over de regeling en de keuringsresultaten.
- Volg vastgestelde tekortkomingen en de bijbehorende corrigerende maatregelen op.
- Bewaak de samenwerking en informatie-uitwisseling met de betrokken EDTC.
Belangrijk: het gaat om een advies over een ontwerp van koninklijk besluit. Het advies zelf wijzigt de bestaande keuringsverplichtingen dus niet.
Meer informatie
Bron: Hoge Raad voor Preventie en Bescherming op het Werk