Meertaligheid op de werkvloer: misverstanden kunnen risico zijn

Meertaligheid is courant in technische sectoren

Uit de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA) van CBS en TNO blijkt dat 36% van de werknemers in België en Nederland met collega’s werkt die verschillende talen spreken. Dit komt het vaakst voor in de ICT (59%), industrie (57%) en landbouw (54%). In sectoren als openbaar bestuur (15%) en zorg (12%) is dat aanzienlijk minder. Naast Nederlands is Engels de meest voorkomende voertaal op de werkvloer (23%).

Bouwsector het vaakst getroffen door misverstanden

Hoewel de meerderheid van de werknemers (64%) aangeeft dat meertaligheid zelden tot misverstanden leidt, zegt ruim een derde (36%) dat dit wel degelijk regelmatig voorkomt. In de bouw (49%), landbouw (48%) en industrie (46%) rapporteert men de meeste problemen.

Gevolgen van misverstanden: fouten, uitsluiting en risico’s

De belangrijkste gevolgen van meertaligheid op de werkvloer zijn:

• Fouten of onvolledig uitgevoerd werk (10%)
• Gevoelens van buitensluiting bij 4% van de werknemers
• Gevaarlijke situaties of ongevallen in ruim 1% van de gevallen

Voor preventieadviseurs is het belangrijk dit risico op te nemen in de risicoanalyse, zeker op werkplekken met een diverse taalgroep.

Klanten en patiënten ook bron van miscommunicatie

Niet alleen tussen collega’s ontstaan misverstanden door taalverschillen. Ook interacties met klanten, patiënten of gebruikers lopen soms mis:

• 37% van de werknemers ervaart communicatieproblemen met externen door taalbarrières.
• Dit komt vooral voor in de zorg (50%), horeca (44%), handel (43%) en vervoer (42%).
• In 15% van deze gevallen werd het werk niet correct uitgevoerd.
• 6% rapporteerde conflicten of ruzies met klanten als gevolg.

Wat kan je doen

1. Breng meertaligheid in kaart bij de risicoanalyse, vooral in technische en uitvoerende sectoren.
2. Zorg voor visuele en meertalige veiligheidsinstructies waar nodig.
3. Stimuleer teamvorming en inclusie, om gevoelens van uitsluiting te verminderen.
4. Voorzie taalondersteuning of tolken, zeker bij risicovolle taken of klantencontact.
5. Train leidinggevenden in heldere, eenvoudige communicatie die taalgrenzen overbrugt.

Meertaligheid hoeft geen barrière te zijn, zolang er bewust en preventief mee wordt omgegaan.

Meer informatie

• Meertaligheid op de werkvloer: risico op misverstanden vooral in bouw, landbouw en industrie
• Bij meertaligheid vaakst misverstanden in bouw, landbouw en industrie

Bron: TNO, Edelhart Kempeneers, Attentia