Vooral kleine kmo’s lopen tegen die uitdaging aan, blijkt uit het tweejaarlijkse verzuimonderzoek van Mensura.
Volgens de recentste cijfers telt ons land 585.000 langdurig zieken. Om de aangroei een halt toe te roepen, heeft de regering sinds begin dit jaar de spelregels op het vlak van re-integratie minder vrijblijvend gemaakt. Zo moet bijvoorbeeld het arbeidspotentieel worden ingeschat van werknemers die sinds 1 januari van dit jaar acht weken ononderbroken arbeidsongeschikt zijn. Als de werknemer nog mogelijkheden heeft, start de werkgever binnen de zes maanden een re-integratietraject op, waarbij eventueel in aangepast werk wordt voorzien.
Alleen zeggen zo’n 4 op de 10 ondernemingen (41 procent) dat het niet of nauwelijks mogelijk is om aangepast werk te voorzien. Vooral voor kleinere organisaties blijkt dat een uitdaging. Zo geeft 44 procent van de kleine kmo’s met minder dan 10 werknemers aan dat het (bijna) nooit mogelijk is in de organisatie. Ter vergelijking: bij grote bedrijven met meer dan 500 werknemers, daalt dat cijfer naar 9 procent.
“Driekwart van de ondernemingen die geen aangepast werk kunnen aanbieden, halen de aard van de organisatie als voornaamste reden aan”, zegt Bart Teuwen, verzuimexpert bij Mensura. “Tegelijk is en blijft België een kmo-land. Maar kmo’s hebben minder mogelijkheden om jobs aan te passen voor een terugkerende langdurig zieke werknemer. Ook aangepaste uurroosters zijn in veel gevallen minder evident. Voor die organisaties komt het erop aan vooral in te zetten op preventie. En om het pad van externe re-integratie – het werk hervatten bij een andere werkgever – als een belangrijke uitweg te zien.”
Amper 12 procent van de ondernemingen beschikt vandaag over een formeel collectief re-integratiebeleid. Dat is slechts een beperkte vooruitgang ten opzichte van 2024, toen 7 procent zo’n beleid had uitgewerkt. Nochtans is zo’n beleid sinds eind 2022 verplicht voor elke onderneming.
“Bij het gros van deze organisaties is er geen sprake van kwade wil”, geeft Bart Teuwen aan. “Zij geven aan dat de veelheid aan verplichtingen en regels complex is. Ze zien door de bomen het bos niet meer. 1 op de 5 zegt niet over de juiste kennis te beschikken of niet over de tijd te beschikken om ermee bezig te zijn. En de kenniskloof reikt verder dan wat de wet oplegt. Zo weten veel ondernemingen niet dat ze financiële steun kunnen krijgen via het Terug Naar Werk-fonds als ze langdurig zieken terug naar de arbeidsmarkt begeleiden. Dat de overheid re-integratie minder vrijblijvend maakt, is meer dan terecht. Maar alle goede bedoelingen ten spijt loop je als niet-expert snel verloren in het huidige systeem. Voor de maatregelen die nog in de pijplijn zitten, doe ik een oproep om de administratieve last tot een minimum te beperken. De focus moet liggen op preventie, op het contact en op het effect van maatregelen. Niet op conformiteit.”
Veiligheidsnieuws is hét vakblad voor preventieadviseurs. Het bevat artikels, praktijkcases, nieuwe trends, onderzoeken … Het verschijnt 4 maal per jaar (72 pagina's) in maart, juni, september en december met een oplage van meer dan 8.000 exemplaren (6.500 print en 1.500 digitaal).
