Stress op het werk kan leiden tot onveilige situaties en ongevallen

Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) (Nederland). Werknemers en andere betrokkenen herkennen dat psychosociale arbeidsbelasting kan bijdragen aan gevaarlijke situaties, fouten en (bijna-)ongevallen.

Psychosociale arbeidsbelasting beïnvloedt veiligheid

Psychosociale arbeidsbelasting (PSA) omvat verschillende factoren op het werk die stress kunnen veroorzaken. Voorbeelden zijn tijdsdruk, ongewenst gedrag op het werk, onzekerheid over het behoud van de baan en een gebrek aan zelfstandigheid.

Het RIVM toonde in 2025 al aan dat PSA samenhangt met onveilig gedrag en (bijna-)ongevallen op het werk. In het nieuwe onderzoek werd nagegaan hoe mensen op de werkvloer dit verband zelf ervaren. Daarvoor sprak het RIVM met magazijnmedewerkers, leidinggevenden, HR-professionals en veiligheidsprofessionals uit de sector vervoer en opslag.

Vooral tijdsdruk vormt een risico

Uit de gesprekken blijkt dat vooral tijdsdruk een belangrijke invloed heeft op de veiligheid. Tijdens drukke periodes moeten magazijnmedewerkers soms in korte tijd veel werk verzetten. Dat kan leiden tot stress, vermoeidheid en irritaties. Onder dergelijke omstandigheden is de kans groter dat medewerkers fouten maken of minder aandacht hebben voor hun omgeving. Zo kunnen gevaarlijke situaties ontstaan die uiteindelijk tot een ongeval kunnen leiden.

Ook andere vormen van psychosociale arbeidsbelasting kunnen volgens de deelnemers een impact hebben op de veiligheid. Hoewel de geïnterviewden zelf weinig ervaring hadden met ongewenst gedrag of onzekerheid over baanbehoud, verwachten zij dat dergelijke situaties werknemers gespannen en afgeleid kunnen maken. Daardoor letten zij mogelijk minder goed op tijdens het uitvoeren van hun werk.

Stress voorkomen

Wanneer er sprake is van stress op het werk, worden vaak maatregelen genomen. Volgens het RIVM is het echter minstens even belangrijk om stress zoveel mogelijk te voorkomen. De deelnemers aan het onderzoek noemen verschillende mogelijkheden. Zo kan een goede introductie en begeleiding van nieuwe medewerkers helpen om tijdsdruk te verminderen. Ongewenst gedrag kan mogelijk worden voorkomen door samen met medewerkers duidelijke gedragsregels voor de werkvloer op te stellen.

Meer aandacht voor de link tussen PSA en fysieke veiligheid

Het RIVM roept werkgevers en iedereen die betrokken is bij veiligheid op het werk op om meer aandacht te besteden aan de invloed van psychosociale arbeidsbelasting op de fysieke veiligheid. Ook in hulpmiddelen en richtlijnen rond veiligheid zou volgens het RIVM meer aandacht moeten zijn voor deze relatie. Hoewel het onderzoek werd uitgevoerd bij werknemers uit de sector vervoer en opslag, is het onderwerp volgens het RIVM ook relevant voor andere sectoren waar fysiek werk wordt uitgevoerd of waar relatief veel ongevallen voorkomen.

Het onderzoek werd uitgevoerd in opdracht van het Nederlandse ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.

Meer informatie

• Stress op het werk kan volgens werknemers leiden tot ongevallen

Bron: RIVM